Πρόσφορο Χώμα

Ο Γιώργος Σαράτσης ανήκει στους ανθρώπους που διαβλέπουν την παρακμιακή τροχιά του σύγχρονου κόσμου, και έχουν το θάρρος αλλά και την ειλικρίνεια να την καταγγείλουν μέσα από την τέχνη τους. Η πρώτη του ποιητική συλλογή, με τίτλο Πρόσφορο Χώμ α, συνιστά μία κραυγή διαμαρτυρίας που αναδεικνύει και καυτηριάζει τις εκφυλισμένες πτυχές του πολιτισμού μας, ενός πολιτισμού σε βαθιά κρίση. Μόνος του μέσα σε έναν κόσμο γκρεμισμένο, αναζητά απελπισμένα το φως. Έναν άνθρωπο να μοιραστεί τις σκέψεις του, όσα αισθάνεται, όσα βλέπει. Αυτά που τον τυραννούν. Όμως το μήνυμά του δεν βρίσκει απόκριση – η ερείπωση των ψυχών  κυριαρχεί παντού. Με απόγνωση συνειδητοποιεί την αλήθεια αυτής της μοναξιάς: Τόσα πράγματα εν αχρηστία, Θεέ μου / κι ούτε ένας άνθρωπος να πεις / μια καλημέρα . Και όταν ο διάλογος προκύπτει, ένα αίσθημα ματαιότητας, έλλειψης νοήματος, υπερκαλύπτει την χαρά της επικοινωνίας: Δεν έχω πολλά να πω / αρκετά μεγάλος πια να καταλάβω / το άδοξο / ορισμένων συναντήσεων . Ο ποιητής αισθά...

Εθιστήκαμε στη χρήση πολυφορεμένων λέξεων. Κουρασμένες λέξεις που από την υπέρχρηση έχασαν το ειδικό τους βάρος. Η ηλεκτρονική επικοινωνία είναι κατʼ επίφασιν επικοινωνία. Η κατοχή και χρήση της γλώσσας ίσως να αντικατοπτρίζει τον βαθμό της ατομικής και συλλογικής μας καλλιέργειας. ~ Αν η αγάπη στερηθεί το άλογο στοιχείο του έρωτα, δεν είναι αγάπη. Ο έρωτας είναι τρόπος προσέγγισης της ύπαρξης. Όχι σεξουαλισμός. ~ Υπήρξα και παραμένω με το μέρος της ήττας. Είναι απενοχοποιημένη μέσα μου η έννοια, όπως και ορισμένες ακόμα έννοιες που διστάζουμε να χρησιμοποιήσουμε για ευνόητους λόγους. Ο ηττημένος δεν είναι αδύναμος. Φέρει μεγάλη δυναμική ενέργειας η ήττα. Όπως και να ʼχει, βαριέμαι τους νικητές και τους επιτυχημένους. Βαριέμαι τη σιγουριά τους και την κομπορρημοσύνη της αυτοπεποίθησης που υποτίθεται ότι εκπέμπουν. Η ήττα προϋποθέτει ταπεινότητα. Η ήττα είναι μια μορφή νίκης από την ανάποδη. ~ Η γραφή είναι μορφή πτώσης μπορεί και εκφυλισμού. Προσδοκώ τη στιγμή που ο άνθρωπος δεν θα έχε...

Γράφει κάπου ο Pessoa: «Η όραση είναι η αφή του πνεύματος»[1]. Τα λόγια αυτά ήρθαν στο νου μου καθώς διάβαζα την τελευταία ποιητική συλλογή του Γιώργου Σαράτση, «Πρόσφορο Χώμα», από τις εκδόσεις Στίξις. Στο βιβλίο αυτό, η εικονοποιία μοιάζει με αφορμή [ή και άλλοθι] για μια εσωτερική (αρχικά) αναζήτηση του ποιητικού υποκειμένου κι εν συνεχεία την αποτύπωση των ψυχικών διακυμάνσεών του στο φυσικό τοπίο· σαν μια προσπάθεια εξωτερίκευσης των σπαραγμάτων μιας πάλλουσας εαυτότητας. Η θλίψη για την μοίρα του τόπου και τις χαμένες προσδοκίες μιας ολόκληρης γενιάς, που χτυπήθηκε από την λαίλαπα των συνεχόμενων κρίσεων. Η αδυναμία απόλαυσης των όποιων καρπών των ακατάπαυτων μαχών με την επιβίωση και το στείρο της καθημερινότητας. Η μοναξιά του σύγχρονου ανθρώπου και η αποξένωσή του από το γύρω περιβάλλον. Η θνήσκουσα φύση και η απνευμάτιστη εποχή. Είναι κάποια από τα θέματα που πραγματεύεται ο Σαράτσης. Σε μια γραφή πικρή και σκληρή. Χωρίς βερμπαλιστικές και φορμαλιστικές εξάρσεις. Με το μέτρο ...

Η επαφή με τη γη και δη τη λεγόμενη «πατρική γη», είναι κάτι που μέσα στον ορίζοντα του σύγχρονου τεχνολογικού πολιτισμού, όχι μόνο θεωρείται απευκταίο αλλά και πολλές φορές απαγορευτικό. Ιδιαίτερα δε, όταν αυτή συνδέεται με τη βαθύτερη έκφραση των ανθρώπινων συναισθημάτων και σκέψεων, που αποτελούν τον βασικό πυρήνα της πραγματικής και μη «σχολακιστικής» ποίησης· η οποία μας επιτρέπει να δομήσουμε μια γέφυρα μεταξύ της λογικής, της διαίσθησης και των συναισθημάτων, μια γέφυρα δηλαδή μεταξύ του ανθρώπου και του πνεύματος. Πάνω σε αυτή τη βάση κινείται το «Πρόσφορα χώμα» του Γιώργου Σαράτση, το δεύτερο βιβλίο του συγγραφέα. Μέσα στην ποιητική αυτή συλλογή αχνοφαίνεται το προσωπικό στίγμα του ποιητή, σε συνάρτηση όμως με τον τόπο του, αφού εν τέλει και οι δύο μοιράζονται την ίδια μοίρα ( Φλέγομαι απ’ τον ίδιο ήλιο που θα δει το τέλος μου/ θα δεχτεί την καταδίκη της φυλής και του τόπου ). Εκκινώντας από την έκφραση του προσωπικού εαυτού, παρατηρούμε ένα ποιητικό υποκείμενο που μετατρέπει ...

Γόνιμη η γη, το κλίμα εύκρατο, ο ποιητικός σπόρος βρίσκει “Πρόσφορο χώμα”, ρίζα να δέσει στην δεύτερη εκδοτική απόπειρα και την πρώτη ποιητική συλλογή του Γιώργου Σαράτση. Τινάζει “κορμό” η γλώσσα κατακόρυφα να φιλήσει το γαλάζιο, με φύλλωμα κωνοφόρου, αιχμηρό που αγκυλώνει όπως οι λέξεις του. Δεν προσκυνάει το χώμα που πατάει, το πατρώο, το μυρίζει το γεύεται, το αποχαιρετά. Αναμετριέται με έναν κόσμο που τον στενεύει, με το φως και το σκοτάδι εντός του, με μια αχαρτογράφητη και αρχέγονη θλίψη που τον γεννάει, τον τρέφει και τον αποδομεί.   Λόγος στοχαστικός, λιτός, καθαρός, με ακρίβεια και σθένος καταγράφει το συναίσθημα. Με χαρά το γεύτηκα το “Πρόσφορο χώμα” σου. Ειρήνη Ιωαννίδου 28 Απριλίου 2022

“Τόσα πράγματα εν αχρηστία, Θεέ μου κι ούτε ένας άνθρωπος να πεις μια καλημέρα” Παράθυρα κλειστά. Έξω βροχή.  Μέσα σιωπή. Το μέσον, τα μάτια. Τα χέρια αμήχανα. Η αγάπη αξόδευτη. Ο τόπος. Ο ήχος αχνός… Το ταξίδι ξεκινάω, να συναντήσω τη γραφή του με πόδια γυμνά να ακουμπήσω στα χνάρια του, να ανακαλύψω την πορεία μου, ν’ ανταμώσω όσα φανερά μού προσφέρονται κι όσα κρυμμένα μού φανερώνονται. Δανείζομαι δέρμα απ’ τα πέλματά του.  Λίγα βήματα κι ένα αγκάθι καρφώνεται στη δεξιά μου φτέρνα. Αυτός ο τόπος που μας πονά και που αγαπάμε... Μια γλυκιά θλίψη, με γιατροπορεύει. Η προσφορά μου, λίγες σταγόνες κόκκινες και δάκρυα, στο χώμα, εκεί, όπου γέννα, καρπός και θάνατος, τη θαλπωρή του ανασαίνουν.   Βρέχει ασταμάτητα. Σπάει το ρολόι μου στο βράχο. Κουρνιάζω πυγολαμπίδα στο χέρι του χρόνου, να κερδίσω λίγες ανάσες ακόμα, ως τη συνάντηση. Ως το τέλος. Τα μάτια ενός μικρού παιδιού, καρφωμένα πάνω μου. Ύστερα στο χώμα, το πάντα πρόσφορο για τον προορισμό και το ταξίδι.   Κλέβω α...